Ang Kadakilaan ng Puso
Kapag nagtatayo ang mga tao ng mga monumento para sa kanilang mga nagawa, pinaparamdam nila sa ibang tao na maliit ang mga ito. Kapag nakatayo ang mga tao sa harap ng mga gusaling iyon, pakiramdam nila ay napakaliit nila.
Kailangan nilang tumingala upang makita ang mga iyon, at kung ihahambing ang kanilang sarili sa mga gusaling iyon, napakaliit ng tingin nila sa kanilang sarili.
Iyan ang tinatawag na “kadakilaan.”
Sa pagkakalikha ng iyong puso, ang monumento ay naaayon sa iyong sukat. Nasa loob mo ang kadakilaan, at doon, ikaw mismo ang pumupukaw ng pagkamangha. Ang tao mismo ang nararapat pagkamanghaan. Siya ang sisidlang pinagmumulan ng pag-ibig.
Hindi lilitaw ang kapayapaan sa kung anong pader. Lilitaw ang kapayapaan sa ating kalooban. Doon natin ito pinakakailangan. Ang kawalan ng kapayapaan sa kalooban ang nagiging sanhi ng mga digmaan sa labas. Kapag nadarama natin ang kapayapaan sa ating kalooban, nagsisimula nating maunawaan kung ano ang ibig sabihin ng kapayapaan.
Kailangang madama ang kapayapaan.
Kailangang madama ang kagalakan.
Hindi matatagpuan ang katotohanan sa mga salita.
Ang katotohanan ay isang bagay na nadarama.
Nasa ating kalooban ang pinakamalalim na katotohanan, at ang pinakamalalim na realidad ay nagaganap mismo sa harap natin.
Narito tayo. Iyan ang katotohanan. Umiiral tayo. Kaya nating makadama. Kaya nating makaunawa. Kaya nating makadama ng kaganapan sa ating kalooban.
Kailangan nating maging mulat sa buhay na mayroon tayo. Hindi ito isang bagay na maaari nating isabuhay bilang pangalawang gawain lamang. Kailangan din nating magkaroon ng kalinawan, hindi lamang ang ilang taong binigyan ng pananagutang “makakita nang malinaw.”
Ang sinasabi ko: tumayo ka sa sarili mong mga paa.
Sinasabi ng mga tao na ako ay “kontrobersiyal.” Alam ko ang ibig sabihin nito, ngunit dahil sa pag-uusisa, tiningnan ko ito sa diksyunaryo upang malaman ang pormal na kahulugan.
Sa diwa nito, nangangahulugan ito ng isang taong naglalakad sa ibang direksiyon.
Iba ang direksiyong tinatahak ko, ngunit hindi lamang upang sumalungat sa karamihan. Hindi ako maaaring maging padalos-dalos sa buhay na ito. Napakahalaga ng bawat hininga. Napakahalaga ng bawat sandali sa buhay na ito. Hindi ko kayang isapalaran ang mga ito. Kailangan kong lumakad sa direksiyong alam ko at magpatuloy nang may kalinawan, hindi kalabuan.
Paano ko nalalaman? Mayroon akong kompas, at tinatawag ko itong puso.
Napakagandang kompas nito. Tumpak ito at tunay na tunay. Itinuturo nito sa atin ang direksiyon patungo sa buhay. Nagtatanong ang mga tao kung ang tinutukoy ko ay ang pagdinig ng mga tinig sa loob natin. Hindi, hindi sinasabi ng puso kung anong uri ng kotse ang dapat mong bilhin.
Ang puso ang sigaw na iyon, ang panawagang iyon, na nagsasabing: “Damhin ang kaganapan sa iyong kalooban. Pawiin ang uhaw na ito. Mamuhay nang mulat. Sulitin, hangga’t kaya mo, ang lahat ng hatid sa iyo ng hiningang ito. Mabuhay ka. Umiral ka.”
Ang ilan sa atin ay nasanay nang ibaon ang ulo sa buhangin. Naghuhukay tayo ng butas, ibinabaon ang ating ulo, at iniisip na mawawala ang mga problema. Hindi iyan ang mabuhay. Ang mabuhay ay ang madama, mula sa loob palabas, ang kagalakan ng pagiging buhay.
Ang sinasabi ko ay ang bawat isa sa atin ay mamuhay nang payapa. Iyan ang pinakamahalaga. Walang makapapalit dito. Kailangan natin ng kapayapaan sa ating buhay. Hindi ito mga salitang walang laman. Totoo ito. Tunay na tunay ang posibilidad na ito.
Hayaan mong ang iyong puso ang humatol. Gaano kalayo sa iyo ang kapayapaang iyon? Nasa loob ito ng bawat isa sa atin. Ganoon ito kalapit. Ang hinahanap nating lahat, sa huli, ay nasa ating kalooban.
